nlfren
PRINT
SITEMAP | DISCLAIMER
Présentation   Domaines d'activités   Lawyers   Coordonnées   Nouvelles   Jobs  
  Nouvelles règles TVA en matière de facturation et location de moyens de transport
 
Nieuwe antimisbruikbepaling in successierechten: nog twijfel over gesplitste aankoop
 
Handgiften of duolegaten zullen niet aangepakt worden met behulp van de nieuwe antimisbruikbepaling. Maar de staatssecretaris weigert de ongerustheid weg te nemen over een andere veelgebruikte techniek in de successieplanning: de gesplitste aankoop van een woning door de ouders in vruchtgebruik en door de kinderen in blote eigendom.

Over de draagwijdte van de nieuwe algemene antimisbruikbepaling is er nog altijd weinig duidelijkheid. Vooral inzake successie- en registratierechten, waar men geen praktijkervaring heeft met de oude antimisbruikbepaling, heerst grote onzekerheid.

Onlangs heeft de minister van Financiën al een deel van die ongerustheid weggenomen door te verklaren dat er geen reden is om een handgift of een duolegaat als een vorm van “misbruik” te beschouwen (zie ons artikel “Handgift is geen misbruik”).

De staatssecretaris voor Fraudebestrijding heeft zich ondertussen in dezelfde zin uitgesproken. De nieuwe antimisbruikbepaling is “niet van toepassing” op een handgift. Jammer genoeg weigert hij de onzekerheid weg te nemen over een andere populaire planningstechniek.

Vruchtgebruik voor ouders, blote eigendom voor kinderen

Die bestaat erin dat (meestal) de ouders op latere leeftijd een huis kopen samen met hun kinderen (of andere erfgenamen). De ouders kopen dan het levenslange vruchtgebruik, de kinderen de naakte eigendom. Het voordeel van die formule is dat de kinderen bij het overlijden van de ouders geen successierechten betalen op het huis. Het vruchtgebruik dooft immers gewoon uit en gaat niet over.

Al sinds mensenheugenis bestaat er een specifieke bepaling om misbruiken met die constructie tegen te gaan. Het komt er op neer dat de kinderen bij het overlijden van de ouders toch successierechten moeten betalen op de (fictieve) volle eigendom als ze niet kunnen bewijzen dat ze de aankoop van de blote eigendom zelf gefinancierd hebben (artikel 9 Wetboek Successierechten). Het is de bedoeling tegen te gaan dat de ouders alles zelf betalen voor de kinderen. Tot nu toe maakte de fiscus er echter - onder welbepaalde voorwaarden - geen probleem van dat de ouders eerst een schenking gedaan hadden aan de kinderen.

Wat met schenking door ouders aan kinderen ?

Eigenlijk zou het dus verwonderlijk zijn dat er nu ineens wél problemen zouden ontstaan. Bovendien heeft de fiscus over de nieuwe algemene antimisbruikbepaling net een circulaire gepubliceerd waarin staat dat, als de letterlijke wettekst duidelijk is, men niet verder hoeft te zoeken naar de bedoeling van de wetgever. Toegepast op ons geval zou dat betekenen: als een schenking gevolgd door een gesplitste aankoop “veilig” is op basis van de letterlijke tekst van artikel 9 Wetboek Successierechten - en dat geeft, zoals gezegd, ook de fiscus toe (onder bepaalde voorwaarden) - is er geen reden om te veronderstellen dat het eigenlijk de bedoeling van de wetgever geweest is om een dergelijke handelwijze toch ook te treffen.

Ontsnappingsmechanisme ?

De staatssecretaris schijnt dat echter anders te zien. Hij sluit in elk geval niet uit dat de nieuwe algemene antimisbruikbepaling van toepassing kan zijn op een gesplitste aankoop van een onroerend goed in combinatie met een voorafgaande handgift door de ouders aan de kinderen. De staatssecretaris kijkt wel degelijk naar de onderliggende bedoeling van de wetgever met artikel 9 Wetboek Successierechten. Volgens hem bestaat die erin om in het algemeen “ontsnappingsmechanismen” via een gesplitste aankoop aan te pakken. De combinatie van een handgift met een gesplitste aankoop door ouders en kinderen “frustreert” dan ook de bedoeling van de wetgever, vindt hij. Dat zou neerkomen op “misbruik”.

Uiteindelijk is het echter de administratie die definitief uitsluitsel moet geven over wat geoorloofd is en wat niet, zegt hij. In afwachting daarvan verwonderen de verklaringen van de staatssecretaris toch enigszins, onder meer omdat tijdens de parlementaire voorbereiding van de nieuwe algemene antimisbruikbepaling gezegd is dat specifieke antimisbruikbepalingen voorrang hebben op de algemene. Dus als er geen probleem is op basis van artikel 9 Wetboek Successierechten, waarom is het dan nog nodig de toepasselijkheid van de nieuwe algemene antimisbruikbepaling te onderzoeken?

(Bron: Vraag van L. Van Biesen in Kamercommissie Financiën en Begroting, 19 juni 2012)



10-02-20 Nieuwe antimisbruikbepaling: fiscus krijgt opnieuw ongelijk
In een tweede arrest over het herschreven artikel 344, §1 van het WIB 1992 komt het Hof van Beroep tot dezelfde conclusie als in zijn eerste arrest: de fiscus kan de algemene antimisbruikbepaling niet toepassen. Meer bepaald verschilt het Hof van mening met de fiscus over de inwerkingtreding van de nieuwe bepaling in de situatie waarin het misbruik bestaat uit een samenhangend geheel van handelingen.....lire la suite
 
10-02-20 Nieuwe regels voor BTW-herzieningen, niet alleen bij onroerende verhuur
Sinds 1 januari 2019 kan men ervoor kiezen om onroerende verhuur aan BTW te onderwerpen. Dat bracht tevens grote wijzigingen aan de BTW-herzieningsregels met zich mee. Maar op het uitvoeringsbesluit was het wachten tot midden 2019. En de uitvoerige circulaire over de nieuwe regels is pas nu verschenen. De fiscus heeft maar liefst 27 blz. nodig om de regeling uit de doeken te doen. We geven een overzicht van de belangrijkste nieuwigheden.....lire la suite
 
26-01-20 “Cash for car”-systeem is ongrondwettelijk
Het Grondwettelijk Hof vernietigt de regeling van de mobiliteitsvergoeding, gemeenzaam gekend onder de benaming “cash for car”. De regeling bood werknemers met een bedrijfswagen de kans om afstand te doen van dat voordeel zonder een fiscaal nadeel te lijden. Maar het Grondwettelijk Hof struikelt over de discriminatie die ontstaat doordat de vergoeding fiscaal en sociaal veel gunstiger behandeld wordt dan een gewoon loon. Voorlopig mag het systeem echter blijven bestaan.....lire la suite
 
20-01-20 Hervorming Vlaamse erfbelasting op komst
Successieplanning zal binnenkort wellicht anders georganiseerd worden. De Vlaamse regering kondigt namelijk drie ingrepen in de erfbelasting aan. Het systeem van het duolegaat wordt grondig hervormd. Daarnaast maakt de “vriendenerfenis” zijn opwachting. En het registreren van schenkingen wordt aangemoedigd door de kans te verhogen dat er later erfbelasting betaald moet worden op niet-geregistreerde schenkingen.....lire la suite