nlfren
PRINT
SITEMAP | DISCLAIMER
Présentation   Domaines d'activités   Lawyers   Coordonnées   Nouvelles   Jobs   Conditions générales  
COMPTABILITE DANS UN LOCAL privé : le fiscus ne peut pas entrer
 
Sans une autorisation du juge de police, le fisc ne peut entrer dans une maison privée. Même si la comptabilité de l'entreprise y est tenue. Et même si le contribuable donne son accord exprès. Le fisc ne peut établir une cotisation sur base des documents qu'il y trouve.

De fiscus heeft de laatste tijd wel eens de neiging om zijn onderzoeksbevoegdheden bijzonder ruim te interpreteren. Soms geeft hij zelfs de indruk een echte huiszoeking te mogen houden.

Zo ook in een recent geval waarbij de fiscus de belastingplichtige gevolgd was naar zijn privéwoning omdat daar de boeken van het bedrijf (een restaurant) lagen. Op een bepaald moment was de belastingplichtige net iets te snel om een openstaande kastdeur dicht te schuiven. De controlerende ambtenaar vond dat verdacht en opende de deur opnieuw om in de kast te kijken. En daar vond hij ... de zwarte boekhouding van het restaurant.

Mag fiscus echte “huiszoeking” doen?

De vraag is dan: mag de fiscus dat doen? Is een aanslag geldig als hij gebaseerd is op gegevens die de fiscus op die manier in handen gekregen heeft?

Bij een controle moet de fiscus altijd toegang krijgen tot lokalen waarvan hij vermoedt dat er een beroepswerkzaamheid uitgeoefend wordt. Maar een privéwoning mag de fiscus niet zomaar betreden. Daar mogen belastingambtenaren alleen binnen onder strikte voorwaarden. Het kan bijvoorbeeld alleen tussen vijf uur 's morgens en negen uur 's avonds. En de controlerende ambtenaren moeten een machtiging van de politierechter hebben (artikel 319, 2e lid WIB 1992).

Maar wat als de boekhouding bewaard wordt in een privéwoning? De wet zegt duidelijk dat de fiscus altijd de boekhouding moet kunnen controleren. Het volstaat dat de ambtenaren erom vragen (artikel 315 WIB 1992). De wet suggereert niet dat de toegankelijkheid van de boekhouding afhankelijk is van de plaats waar ze bewaard wordt. Volgens de fiscus gaat het trouwens niet op dat een belastingplichtige een controle zou kunnen bemoeilijken gewoon door alle boeken en stukken in een privélokaal onder te brengen.

Machtiging politierechter: absolute voorwaarde

Maar het Hof van Beroep te Antwerpen volgt die redenering niet. De wettelijke regel over het voorleggen van de boekhouding mag niet leiden tot een schending van een andere wettelijke regel - in dit geval concreet de regel dat de fiscus geen privéwoning mag betreden zonder machtiging van de politierechter. De ene regel heeft geen voorrang op de andere, vindt het Hof van Beroep.

In dit geval was het voor de fiscus duidelijk dat het om een privéwoning ging, voegt het Hof er ten overvloede aan toe. De belastingplichtige moest eerst de hond wegleiden vóór hij de ambtenaren kon binnenlaten. En het vertrek waar ze vervolgens binnengingen, was duidelijk ingericht als een woonkamer (met een bureau in de hoek).

Maar de belastingplichtige had wel toestemming gegeven aan de fiscus om hem te volgen naar zijn privéwoning. Traditioneel verwijst de fiscus naar een arrest van het Hof van Cassatie van 11 maart 2008, waarin dat Hof geoordeeld zou hebben dat een machtiging van de politierechter niet meer nodig is als de belastingplichtige de ambtenaren zelf binnenlaat. Op basis van dat arrest vond de fiscus dat hij in dit geval niets verkeerds had gedaan.

Maar volgens het Antwerpse Hof van Beroep is die uitspraak van het Hof van Cassatie uit de context gehaald. Dat de belastingplichtige toestemming geeft, verandert dus niets aan het feit dat de fiscus een machtiging van de politierechter nodig heeft.

(Procedure)regels zijn regels

De aanslag dreigde dus nietig verklaard te worden omdat de fiscus zijn onderzoeksbevoegdheden overschreden had. Maar de fiscus had nog één argument. Moest een kleine schending van een procedureregel nu werkelijk zulke gevolgen hebben? Tenslotte was de zwarte boekhouding een onomstootbare realiteit. Is het dan echt onoverkomelijk dat die stukken de fiscus bereikt hebben op een manier die misschien niet helemaal volgens het boekje was?

Het Hof is daarover duidelijk. Die redenering (in het vakjargon spreekt men van de Antigoon-leer) is niet van toepassing in fiscale zaken. De burger moet immers beschermd worden tegen een machtige overheid. Strikte naleving van fiscale procedureregels door de fiscus is een essentieel aspect van die bescherming, vindt het Hof.

Nu nog afwachten of andere hoven en rechtbanken het ook zo zien...

(Bron: arrest van het Hof van Beroep van Antwerpen van 4 december 2012)



18-04-19 “Strafheffing” afgeschaft: geen aanslag van 5% meer bij te lage bezoldiging bedrijfsleider
Vrij onverwacht is in de Kamer een wetsvoorstel goedgekeurd dat komaf maakt met de afzonderlijke aanslag van 5% die sinds de hervorming van de vennootschapsbelasting opgelegd wordt als een vennootschap geen 45.000 euro uitbetaalt aan haar bedrijfsleider. De afschaffing van de bijzondere heffing gebeurt met terugwerkende kracht.....lire la suite
 
05-04-19 Van NEDC naar WLTP: geen fiscaal nadeel
De officiële CO2-uitstoot van nieuwe automodellen wordt tegenwoordig gemeten volgens een nieuwe testprocedure: WLTP (Worldwide Harmonised Light vehicle Test Procedure). Die vervangt de oude NEDC-norm (New European Driving Cycle). De nieuwe testcyclus is strenger, wat betekent dat in de meeste gevallen de gemeten uitstoot hoger zal uitvallen. Eenzelfde auto zal dus (meestal) méér uitstoten volgens de nieuwe dan volgens de oude norm. Gemiddeld blijkbaar 20% meer.....lire la suite
 
03-04-19 Toch geen 100% aftrek voor opendeurdagen?
Kosten voor catering zijn niet volledig aftrekbaar, kosten voor reclame wel. Maar wat dan met catering die bedoeld is om reclame te maken, zoals op een opendeurdag of een vergelijkbaar evenement? Als reclame maken de hoofdzaak is, dan kunnen we een 100% aftrek van de cateringkosten toestaan, liet de minister twee jaar geleden weten. Maar het Hof van Cassatie blijkt daar nu anders over te denken.....lire la suite
 
18-03-19 Landbouw krijgt primeur: achterwaartse verliesaftrek
Ook België voert nu een systeem in van “carry back” van verliezen. Maar dan alleen voor de landbouwsector. De maatregel is bedoeld om de gevolgen van de klimaatopwarming voor de boeren te verzachten.....lire la suite
 
site web par webalive