nlfren
PRINT
SITEMAP | DISCLAIMER
About Us   Practice Areas   Lawyers   Co-ordinates   News   Jobs   General conditions  
Accounts in a private room: the taxman cannot enter
 
Without the prior authorisation of the magistrate, the taxman may not enter a private house. Even if is the accounts of the business are kept there. And even if the taxpayer has given his explicit consent. The tax authorities cannot issue a tax assessment on the basis of the documents they find there.

De fiscus heeft de laatste tijd wel eens de neiging om zijn onderzoeksbevoegdheden bijzonder ruim te interpreteren. Soms geeft hij zelfs de indruk een echte huiszoeking te mogen houden.

Zo ook in een recent geval waarbij de fiscus de belastingplichtige gevolgd was naar zijn privéwoning omdat daar de boeken van het bedrijf (een restaurant) lagen. Op een bepaald moment was de belastingplichtige net iets te snel om een openstaande kastdeur dicht te schuiven. De controlerende ambtenaar vond dat verdacht en opende de deur opnieuw om in de kast te kijken. En daar vond hij ... de zwarte boekhouding van het restaurant.

Mag fiscus echte “huiszoeking” doen?

De vraag is dan: mag de fiscus dat doen? Is een aanslag geldig als hij gebaseerd is op gegevens die de fiscus op die manier in handen gekregen heeft?

Bij een controle moet de fiscus altijd toegang krijgen tot lokalen waarvan hij vermoedt dat er een beroepswerkzaamheid uitgeoefend wordt. Maar een privéwoning mag de fiscus niet zomaar betreden. Daar mogen belastingambtenaren alleen binnen onder strikte voorwaarden. Het kan bijvoorbeeld alleen tussen vijf uur 's morgens en negen uur 's avonds. En de controlerende ambtenaren moeten een machtiging van de politierechter hebben (artikel 319, 2e lid WIB 1992).

Maar wat als de boekhouding bewaard wordt in een privéwoning? De wet zegt duidelijk dat de fiscus altijd de boekhouding moet kunnen controleren. Het volstaat dat de ambtenaren erom vragen (artikel 315 WIB 1992). De wet suggereert niet dat de toegankelijkheid van de boekhouding afhankelijk is van de plaats waar ze bewaard wordt. Volgens de fiscus gaat het trouwens niet op dat een belastingplichtige een controle zou kunnen bemoeilijken gewoon door alle boeken en stukken in een privélokaal onder te brengen.

Machtiging politierechter: absolute voorwaarde

Maar het Hof van Beroep te Antwerpen volgt die redenering niet. De wettelijke regel over het voorleggen van de boekhouding mag niet leiden tot een schending van een andere wettelijke regel - in dit geval concreet de regel dat de fiscus geen privéwoning mag betreden zonder machtiging van de politierechter. De ene regel heeft geen voorrang op de andere, vindt het Hof van Beroep.

In dit geval was het voor de fiscus duidelijk dat het om een privéwoning ging, voegt het Hof er ten overvloede aan toe. De belastingplichtige moest eerst de hond wegleiden vóór hij de ambtenaren kon binnenlaten. En het vertrek waar ze vervolgens binnengingen, was duidelijk ingericht als een woonkamer (met een bureau in de hoek).

Maar de belastingplichtige had wel toestemming gegeven aan de fiscus om hem te volgen naar zijn privéwoning. Traditioneel verwijst de fiscus naar een arrest van het Hof van Cassatie van 11 maart 2008, waarin dat Hof geoordeeld zou hebben dat een machtiging van de politierechter niet meer nodig is als de belastingplichtige de ambtenaren zelf binnenlaat. Op basis van dat arrest vond de fiscus dat hij in dit geval niets verkeerds had gedaan.

Maar volgens het Antwerpse Hof van Beroep is die uitspraak van het Hof van Cassatie uit de context gehaald. Dat de belastingplichtige toestemming geeft, verandert dus niets aan het feit dat de fiscus een machtiging van de politierechter nodig heeft.

(Procedure)regels zijn regels

De aanslag dreigde dus nietig verklaard te worden omdat de fiscus zijn onderzoeksbevoegdheden overschreden had. Maar de fiscus had nog één argument. Moest een kleine schending van een procedureregel nu werkelijk zulke gevolgen hebben? Tenslotte was de zwarte boekhouding een onomstootbare realiteit. Is het dan echt onoverkomelijk dat die stukken de fiscus bereikt hebben op een manier die misschien niet helemaal volgens het boekje was?

Het Hof is daarover duidelijk. Die redenering (in het vakjargon spreekt men van de Antigoon-leer) is niet van toepassing in fiscale zaken. De burger moet immers beschermd worden tegen een machtige overheid. Strikte naleving van fiscale procedureregels door de fiscus is een essentieel aspect van die bescherming, vindt het Hof.

Nu nog afwachten of andere hoven en rechtbanken het ook zo zien...

(Bron: arrest van het Hof van Beroep van Antwerpen van 4 december 2012)



12-12-17 RENTEVOET VOOR NALATIGHEIDS- EN MORATORIUMINTERESTEN GAAT DRASTISCH OMLAAG
Wie achterstallige belastingen moet betalen, zal vanaf volgend jaar geen onrealistisch hoge rentevoet van 7% meer aangerekend krijgen. ....read more
 
11-12-17 AFTREK AUTOKOSTEN WORDT VERDER BEPERKT
De hervorming van de vennootschapsbelasting omvat tevens een grondige hervorming van de aftrek van autokosten, ook voor zelfstandigen.....read more
 
07-12-17 24 DECEMBER 2017 DEADLINE BETALING DECEMBERVOORSCHOT BTW
Sinds 1 april 2017, en zoals gepubliceerd op onze website, dienen btw-kwartaalaangevers niet langer voorschotten te betalen. ....read more
 
20-11-17 Conforme factuur is geen voorwaarde voor BTW-aftrek
De fiscus vond ooit dat fouten op de factuur een voldoende reden zijn om de BTW-aftrek te verwerpen.....read more
 
website by webalive